Tarihi Şifre Deşifre Edildi: Yapay Zekâ 108 Yıllık I. Dünya Savaşı Gizemini Aydınlattı
Kriptoloji ve yapay zekâ dünyasında dikkat çeken bir gelişme yaşandı. I. Dünya Savaşı döneminden kalan ve 108 yıldır çözülemeyen Alman ordusuna ait gizemli bir radyo mesajı, yeni nesil yapay zekâ modeli GPT-Astra desteğiyle ilk kez çözüme kavuşturuldu. Söz konusu metin, askeri şifreleme tarihinin en zorlu ve aşılması güç sistemlerinden biri kabul edilen ADFGVX tekniğiyle hazırlanmıştı.
Kriptoloji ve yapay zekâ dünyasında dikkat çeken bir gelişme yaşandı. I. Dünya Savaşı döneminden kalan ve 108 yıldır çözülemeyen Alman ordusuna ait gizemli bir radyo mesajı, yeni nesil yapay zekâ modeli GPT-Astra desteğiyle ilk kez çözüme kavuşturuldu.
Söz konusu metin, askeri şifreleme tarihinin en zorlu ve aşılması güç sistemlerinden biri kabul edilen ADFGVX tekniğiyle hazırlanmıştı.
108 Yıllık Gizem: ADFGVX ve Çözülmemiş 50 Şifre
Geliştirici Prinz tarafından yürütülen çalışmada kaynak olarak Scienceblogs.de platformunun hazırladığı "Dünyanın En Ünlü 50 Çözülmemiş Tarihi Şifresi" listesindeki bir mesaj seçildi.
1918 yılında Alman askeri makamları (muhtemelen Alman Yüksek Komutanlığı veya Deniz Kuvvetleri Karargâhı) için kodlanan bu mesaj, dönemin en güvenilir askeri algoritması olan ADFGVX sistemini kullanıyordu. Bu sistem, harf ve rakamları karmaşık bir ızgaraya yerleştirip ardından sütun bazlı yer değiştirme (transposition) anahtarlarıyla harmanlayarak elle kırılamaz bir karmaşıklık sunuyordu.
Anahtar Kelime: "TRUPPENVERSCHIEBUNG"
Gelişmiş örüntü tanıma ve dil modelleme yetenekleriyle ADFGVX ızgarasını analiz eden yapay zekâ, şifreyi kırmak için Almancada "Birlik Kaydırma / Askeri Sevkiyat" anlamına gelen "TRUPPENVERSCHIEBUNG" anahtar kelimesini kullandı.
Bu anahtar yardımıyla deşifre edilen orijinal Almanca mesaj gün ışığına çıktı:
Orijinal Metin:
"EIN ENGLISCHER KREUZER EINLIEG X SEWASTOPOL X S4STEN X EIN GESCHWADER DER X ALLIIERTEN FOLGT 26STEN X."
Türkçe Çevirisi:
"Bir İngiliz kruvazörü Sivastopol'a ulaştı (ayın 24'ünde). Müttefiklere ait bir filo 26'sında onu takip edecek."
Metindeki "S4STEN" ifadesinin dönemin mors/telgraf aktarımında küçük bir yazım hatası içerdiği ve 24'üncü günü (24sten) işaret ettiği değerlendirildi.
Tarihsel Seyir Defterleri Yapay Zekâyı Doğruladı
Yapay zekânın sadece rastgele kelimeler üretip üretmediğini (halüsinasyon görüp görmediğini) doğrulamak amacıyla tarihi denizcilik arşivleri tarandı. Elde edilen resmi İngiliz Donanma kayıtları, şifre çözümünün doğruluğunu hayret verici şekilde destekledi:
HMS Canterbury Kruvazörü: Tarihsel kayıtlara göre İngiliz Kraliyet Donanması'na ait HMS Canterbury kruvazörü, tam olarak mesajda belirtildiği gibi 24 Kasım 1918 tarihinde Kırım'daki Sivastopol limanına vardı.
Müttefik Filosu: Ana Müttefik filosunun Sivastopol'a intikali de belgelerde 26 Kasım 1918 olarak kayıt altına alınmıştı.
Arşivlerdeki bu doğrudan örtüşme, 108 yıllık şifrenin başarıyla çözüldüğüne dair en somut kanıt olarak kabul ediliyor.
